۱۴ فروردین روز جهانی کتاب کودک است. از سال ۱۳۴۹ در ایران این روز به رسمیت شناخته شده‌ است و وزارت آموزش و پرورش در سال ۱۳۵۰ روز ۱۴ فروردین هر سال را روز جهانی کتاب کودک در ایران اعلام کرد. به انگیزه این روز به گفتگو با غلامرضا بکتاش، شاعر کودک نشسته ایم. حاصل

کودکان امروز ما در اشعار محاوره‌ای ۵۰ سال قبل مانده‌اند/ ادبیات باید کودکان را خلاق بار بیاورد۱۴ فروردین روز جهانی کتاب کودک است. از سال ۱۳۴۹ در ایران این روز به رسمیت شناخته شده‌ است و وزارت آموزش و پرورش در سال ۱۳۵۰ روز ۱۴ فروردین هر سال را روز جهانی کتاب کودک در ایران اعلام کرد. به انگیزه این روز به گفتگو با غلامرضا بکتاش، شاعر کودک نشسته ایم. حاصل این گفتگو را با هم می خوانیم:

غلامرضا بکتاش، شاعر کودک و نوجوان در گفت‌و‌گو با ایکنا از همدان با اشاره به اینکه در سال‌های ۶۶ تا ۶۸ زمانی که تنها ۱۴- ۱۵ سال داشت غزل، مثنوی و رباعی می‌سرود، گفت: کار با کودک را در سال ۱۳۷۱ آغاز کردم که از آن زمان تا به امروز یک تنه نوشتن و سرودن برای کودک و نوجوان را ادامه داده ام.
بکتاش با اشاره به اینکه «آفرین به آفتاب» اولین اثر چاپ شده از او است، گفت: اولین اثر از من در سال ۸۲ زمانی که ۳۰ سال داشتم از سوی سوره مهر چاپ شد، هیچ گاه برای چاپ آثار خود عجله نداشتم اما امروزه متاسفانه نویسنده‌های جوان ما بسیار عجولانه به فکر چاپ اثر خود هستند.
این شاعر موفق عرصه کودک و نوجوان با اشاره به اینکه متأسفانه امروز دستان کودکان و نوجوانان ما به فضای مجازی آلوده شده است، گفت: به نظر من فضای مجازی هیچ جذابیتی برای کودکان ندارد و حتی موجب عدم رشد خلاقیت و تفکر آنها نیز می‌شود.
این شاعر ملایری با اشاره به اینکه بیش از ۳۰ کتاب از وی چاپ شده است، افزود: «آفرین به آفتاب»، «رونویسی از بهار»، «در حیاط ما»، «یک سیب شیرین»، «نوجوانی درخت کاج»، «با دعای باران»، «تا رادیو خبر داد»، «پالیز»، «با دو چشمم می‌چشم»، «حال غنچه خوب است»، «مورچه زحمتکش است»، «در دلم دریا بریز»، «مگر لب زیپ دارد» بخشی از آثار وی است.

ادبیات کودک و نوجوان باید کودکان را خلاق بار بیاورد
وی با اشاره به اینکه «مگر لب زیپ دارد» تازه ترین اثر وی است، گفت: کتاب «مگر لب زیپ دارد؟» سال ۹۷ از سوی انتشارات شکوفه‌امیرکبیر برای کودکان منتشر شد که در سی‌وهفتمین دوره کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نیز شایسته تقدیر شناخته شد.
مربی کانون پرورشی ملایر با اشاره به اینکه شعر کودک و نوجوان ظرافت‌های خاص خود را دارد، ابراز کرد: دیدگاه یک شاعر کودک و نوجوان باید از دیدگاه مخاطب خود بوده و همسو با کودکان باشد.
بکتاش با اشاره به اینکه ادبیات کودک و نوجوان باید تلاش کند تا کودکان را خلاق بار بیاورد، گفت: شعر کودک و نوجوان علاوه بر حساسیت‌هایی که دارد، ظرفیتی مناسب برای انتقال مفاهیم و عقاید دینی و اجتماعی و انسانی و بستری فراهم برای رشد ذهن و خلاقیت کودکان و نوجوانان است.
کارشناس مجله شعر کیهان بچه‌ها، با بیان اینکه شعر کودک باید بتواند گره‌ای را باز کرده و امید و شادی را برای کودک به ارمغان آورد، گفت: پایان اشعار و داستان‌های کودک باید باز و امید بخش باشد تا موجب شادی فرزندان ما شده و غم را از وجود آنها بزداید نه آنکه باعث غم آنان شود.

عدم توجه به طبیعت از خلأهای کار در حوزه کودک و نوجوان

وی با بیان اینکه یکی از خلأهای کار در حوزه کودک و نوجوان، عدم توجه به طبیعت است، گفت: آن چیزی که همواره مورد توجه من بوده و در اشعارم به کرات دیده می‌شود، «الهام از طبیعت» است اما این مهم در آثار بسیاری از فعالان این حوزه کم به چشم می‌خورد.
بکتاش ادامه داد: می‌توان یک بار زندگی را با طبیعت گره زد و به مخاطب خود القاء کرد برای نمونه، «کلاغ ها مستاجر هستند»، این عبارت تلفیق طبیعت و یک باری از زندگی است که که می‌تواند به کودکان و نوجوانان این مهم را القا کند که بسیاری از کودکان ما مستاجر هستند.
این داور جشنواره بین‌المللی شعر فجر با اشاره به اینکه، نیاز امروز کودکان ما، افزایش اعتماد به نفس آنها است، گفت: کودکان و نوجوانان امروز ما برخلاف ظاهر، اعتماد به نفس پایینی دارند و خواسته‌های والدین خود را بیان می‌کنند و از خود چیزی برای گفتن ندارند.
وی ادامه داد: فرزندان ما امروز همه بی‌خاطره هستند و تنها خواسته‌های پدر و مادر را دنبال می‌کنند، در این میان باید پدران و مادران اجازه دهند تا فرزندانشان خود برای آینده خود تصمیم بگیرند، چرا والدین می‌خواهند ۷۰ میلیون پزشک، مهندس و افرادی با پست‌های عالی دولتی تحویل جامعه دهند!
بکتاش با اشاره به اینکه ۲۸ سال است شاعر کودک بوده و در کانون پرورشی کودک و نوجوان فعال است، عنوان کرد: من باوجود آنکه ۴۶ سال از بهار زندگی‌ام می گذرد اما همچنان کودکی خود را از دست نداده و تمام خاطرات کودکی‌ام را به یاد دارم.

شعرخوانی می‌تواند به نیاز علمی، آموزشی و عاطفی کودک پاسخ دهد

وی بیان کرد: کودکان امروز با وجود آنکه والدین رفاه بیشتری را برای آنان فراهم کرده‌اند اما در اصل با آنان نامهربان بوده و آنان را درک نمی‌کنند و دوست دارند که فرزندانشان طبق خواسته‌های آنان پیش بروند.
این شاعر کودک و نوجوان گلایه‌ای از خانواده‌ها و مربیان مهد‌های کودک نیز داشت و گفت: متأسفانه کودکان امروز ما با هدایت‌های والدین و مربیان مهد‌های کودک، همچنان در شعر‌های محاوره‌ای قدیم، «یک توپ دارم قلی قلی…» و از این نوع اشعار مانده‌اند.
بکتاش با اشاره به اینکه متاسفانه فرزندان امروز خیلی اشعاری از شاعران حوزه کودک و نوجوان از بر نیستند، ابراز کرد: شعر خوانی فعالیتی است که می‌تواند به نیاز علمی، آموزشی و عاطفی کودک را پاسخ دهد.

محاوره‌نویسی شعر خردسال نیست

وی با بیان اینکه محاوره‌نویسی آفت شعر کودک است، گفت: آیا شعر محاوره شعر خردسال است؟ خردسال کسی است که خواندن و نوشتن بلد نیست؟ اما چرا مجلات رشد که ویژه دبستانی‌هاست پر از شعر محاوره است؟
این شاعر ملایری با اشاره به اینکه اشعار بسیاری دارد که متأسفانه به مرحله چاپ نرسیده است، ابراز کرد: من یک نویسنده مستقل هستم اما گویا اشعارم به مزاج برخی افراد در انتشاراتی‌ها خوش نمی‌آید در حالی که من معتقدم بسیاری از افرادی که به عنوان کارشناس در این انتشاراتی ناظر بر تألیفات هستند غیرحرفه‌ای برخورد می‌کنند.
گفتنی است آنچه در اشعار غلامرضا بکتاش در حوزه کودک و نوجوان به چشم می‌خورد؛‌ آشنایی کودکان با مفاهیم ارزشمندی همچون، ایمان به خدا، معاد، تلاش، امید به آینده، شکرگزاری، احترام به دیگران و سایر مفاهیم انسانی و اسلامی است که بی‌شک در آموزش و انتقال این آموزه‌های ارزشمند خوب برآمده است.
این شاعر نام آشنای ملایری، جایزه کتاب سال، سلام بچه‌ها، کتاب فصل، جشنواره مطبوعات کودک و نوجوان و غیره… را در کارنامه کاری خود دارد، داور چندین دوره جشنواره‌ بین المللی شعر فجر نیز بوده است.

منبع:https://www.zirnevisnews.ir

مرتبط:

مجموعه‌ «نیما نابغه» برای کودکان چاپ شد

نه به روز جهانی اهمیت می‌دهیم و نه می‌گذاریم به آن بپردازند

جایزه آسترید لیندگرن ۲۰۲۰ به یک تصویرگر رسید

نوشته کودکان ایرانی در اشعار محاوره‌ای ۵۰ سال قبل مانده‌اند اولین بار در سازمان پیشاهنگی استان فارس. پدیدار شد.

نازیلا نوبهاری در قالب یک روایت خاطره، درباره اولین تجربه زیستی خود در موقعیت بحران نوشته است.

نازیلا نوبهاری نوروز امسال شاید خاص‌ترین نوروزی باشد که در دو سه دهه اخیر ایران به خود دیده است. نوروزی که به دلیل شیوع بیماری کرونا و بحران اجتماعی بهداشتی پیوست با آن جامعه ایرانی را در نوعی بهت و شک فرو برده است. با این همه و به روایت تاریخ شاید نه به این ابعاد اما در ساختاری متفاوت‌تر این اولین نوروزی نیست که ایران و ایرانیان با بحران روبرو می‌شوند و انسان ایرانی در گذر جبری تاریخ روزگارش را در آن سپری می‌کند. یادداشت‌های که در بخش «روایت بحران» در خبرگزاری مهر طی روزهای اخیر منتشر می‌شود، نگاهی است متفاوت از سوی هنرمندان اهل قلم به زیست و زندگی خود در بحران. روایت‌هایی که گاه عاشقانه است و گاه تلخ. گاه گزارش‌گونه است و گاه کاملاً حس‌برانگیز.

آنچه در ادامه می‌خوانید داستانی است از نازیلا نوبهاری از نویسندگان حوزه کودک و نوجوان و خالق آثار داستانی چون یک فنجان قهوه تلخ، شب ققنوس، دوشیزه مهتاب، پیاده روهای ناهموار، روی آسفالت داغ که یک روایت خاطره‌ای درباره اولین تجربه زندگیاش در بحران را در بر می‌گیرد:

۷ سالگی برای هر شخصی مهم‌ترین بخش زندگی اوست. پایان اولین مرحله از رشد و پا گذاشتن به دنیای جدیدی که قرار است با شروع آموزش و در تعامل با دنیای بیرون از خانه تجربه شود، اما برای آنان که به سن و سال امروز من هستند ۷ سالگی ابعاد گسترده‌تری داشته است. آغازی که با یک سلسله تحولات عظیم اجتماعی و سیاسی به همراه بوده است. کودکی‌های ما خیلی زود با موج این دگرگونی ها به پایان رسید و رنگ و بوی اضطراب و زندگی تنگاتنگ با یک بحران چند ساله را به خود گرفت.

نازیلا نوبهاری چندماهی بود که سال تحصیلی آغاز شده بود و مثل هر کلاس اولی ذوق و شوق رفتن به مدرسه در دلم جوش می‌زد. لباس فرم مدرسه، سارافون آبی با آن بلوزهای سفید و یقه‌های آهارزده و ربان های خالدار و براقی که باید به موهایمان می‌زدیم در نظرم زیباترین لباس دنیا بود. دی ماه سال ۵۷ را خیلی خوب به یاد می آورم. مادرم برای تشویق من یک جفت کفش ورنی سفید که پاپیونی کوچک و صورتی روی آن خودنمایی می‌کرد خریده بود. تازه امتحانات ثلث اول تمام شده بود و کفش ورنی سفید جایزه کارنامه عالی و معدل ۲۰ من بود. هر شب با خوشحالی کفش‌هایم را توی بغل می‌گرفتم و می‌خوابیدم. صبح دوباره کفش‌ها را توی جعبه می‌گذاشتم و گوشه‌ای پنهانش می‌کردم. برای پوشیدن کفش‌ها منتظر موقعی بودم که آنها را بپوشم و به همکلاسی‌هایم نشان بدهم، اما از بخت بد درست از روزی که مادرم کفش‌ها را به من داد مدرسه‌ها به دلیل شلوغی و تظاهراتی که در سطح شهر در جریان بود تعطیل شد. چند روزی توی خانه ماندم و در هر فرصتی سراغ جعبه می‌رفتم و با لذت به برق ورنی کفش‌ها خیره می‌شدم و پاپیون صورتی آن را لمس می‌کردم، اما توی خانه هیچکس مثل من خوشحال نبود. به راحتی می‌توانستم نگرانی را در چشمان پدر و مادرم ببینم که مدام یا پای اخبار تلویزیون بودند یا گوششان را به رادیو چسبانده بودند. با اینکه درک زیادی از شرایط بحرانی آن روزها نداشتم ولی خیلی خوب آشفتگی اوضاع را احساس می‌کردم. گاهی صدای هیاهو و شلیک گلوله که شب‌ها از بیرون شنیده می‌شد مادرم را مضطرب می‌کرد و اخم‌های پدرم را در هم گره می‌زد.

بعد از چند روز خانه نشینی قرار بود برای خرید از خانه خارج شویم هوای شیراز در آن فصل سال خنک و مطبوع بود، ولی با اصرار مادرم لباس گرم پوشیدم و به جای چکمه‌های زشتِ پلاستکی که دوستشان نداشتم یواشکی به سراغ جعبه‌ی جادویی رفتم. دیگر صبرم برای پوشیدن کفش‌ها تمام شده بود… پاهایم توی کفش‌های ورنی راحت و گرم بود. انگار روی ابرها راه می‌رفتم.

دقایقی بعد هنوز مسافت زیادی از خانه دور نشده بودیم که شلوغی و تجمع مردم در پیاده روها و حاشیه خیابان‌ها مادرم را به دلشوره انداخت، این را خیلی خوب از فشار دستش که داشت انگشتانم را له می‌کرد فهمیدم. آخی! که از گلویم خارج شده بود هنوز توی هوا سرگردان بود که دستان پدرم مثل قلاب دور کمرم حلقه شد و مرا از زمین بلند کرد. آنقدر محکم بغلم کرده بود که نفسم داشت بند می‌آمد. صدای فریاد مردم که جملاتی را تکرار می‌کردند و به سمت بالای خیابان می‌دویدند هر لحظه بلندتر می‌شد. با شنیده شدن صدای شلیک تیرها که توی هوا سوت می‌کشید و دنبال مان می‌آمد پدر و مادرم شروع به دویدن کردن. از روی شانه‌ی پدرم نگاهم به خیابان و هرج و مرج پشت سرمان بود که یک دفعه قلبم از حرکت ایستاد.

لنگه کفش ورنی سفید من با آن پاپیون صورتیِ خوشرنگ کف خیابان افتاده بود. جیغی که آماده فریاد زدنش بودم با دیدن له شدن لنگه کفشم زیر پای مردمی که در حال دویدن بودن، به بغضی تبدیل شد که قلبم را شکست…

رؤیای کفش ورنی و آرزوی پُز دادن به بچه‌های مدرسه در یک چشم برهم زدنی دود شد و به هوا رفت. یک هفته تب و خوابیدن در بستر اولین خاطره‌ی من از یک روز بحران زده، درست در آغاز دورانی بود که هر روزش خاطره شد.

منبع:https://www.ghatreh.com

مرتبط:

مجموعه‌ «نیما نابغه» برای کودکان چاپ شد

چاپ ۵ کتاب کودکانه قصه و شعر برای بچه‌ها

عرفا و حکما چه نگاهی به ادبیات کودکان داشتند

نوشته نازیلا نوبهاری در قالب یک روایت خاطره اولین بار در سازمان پیشاهنگی استان فارس. پدیدار شد.

علی بن محمد انوری معروف به انوری ابیوردی ملقب به پیامبر قصیده سرایان

اوحدالدین محمدبن محمد انوری (یا علی بن محمد انوری) معروف به انوری ابیوردی ملقب به پیامبر قصیده سرایان، حجه الحق، امیرالاجل العمید از جملهٔ شاعران و دانشمندان ایرانی سده ششم هجری در دوران سلجوقیان است. تحصیلات او در علوم ادبی و عقلی زمان، خاصه حکمت و ریاضیات و نجوم بود. او پیرو و مدافع ابن سینا بود.

علی بن محمد انوری استاد قصیده سرای شعر پارسی و آراسته به هنرهای خوشنویسی و موسیقی بوده است. او از دانش‌ های ریاضیات، فلسفه و موسیقی بهره ور و در اخترشناسی به زبان خود مرجع بوده است. وجود گواه ها و نشانه هایی در شعر انوری سخن از آگاهی او از موسیقی دارد و همین امر برخی از پژوهندگان را برانگیخته تا او را موسیقی دانی تحصیل کرده بدانند.

دوران کودکی انوری

انوری در دوران کودکی و اوایل دوران جوانی به تحصیل در علوم متداول زمان خود پرداخت و در بیشتر علوم از جمله حکمت و ریاضی و نجوم توانست مایه کافی بیندوزد؛ پدرش محمد در همان اوایل عمر وی از دنیا رفت و مال بسیاری را برای بازماندگان خویش به­ جای گذاشت.

انوری با آن­که در آن وقت بهره‌ی فراوانی از دانش های زمان به ­دست آورده بود و بر خویشان و اطرافیان خود هم از این جهت برتری داشت، با این ­حال وی مردی خوش گذران بود و دیری نکشید که میراث پدر را در اندک زمانی در راه عیش و نوش و خوش گذرانی صرف کرد و مفلس و بی چیز شد. و ناچار شد برای تهیه‌ی وسایل زندگی و امرار معاش به شاعری که در آن روزگار رواج داشت بپردازد.

علی بن محمد انوری هم­چنان در نهایت تنگدستی در مدرسه ی منصوریه ی طوس تحصیل می کرد وی در اوقات تحصیل مخارج روزانه‌ی خویش را با سختی فراهم می کرده است.

چگونگی روی‌آوردن محمد انوری به شاعری
گفته ­اند روزی انوری بر در مدرسه­ نشسته بود، مشاهده کرد که مرد محتشمی با غلامان بسیار از آنجا می­ گذرد انوری از فردی که در آنجا بود پرسید: این مرد کیست؟ گفتند: شاعر سلطان سنجر است.

انوری با خود گفت: عجبا شیوه‌ی شاعری با این پستی و این شخص چنین محتشم است، و پایه‌ی علم بدین بلندی و من چنین فقیر و بی‌چیزم؛ از دیدن آن حال، بر آن شد که او هم برای امرار معاش به شاعری بپردازد و در همان شب تصمیم گرفت که قصیده ای بسراید که با این مطلع است: وی صبح روز دیگر برای عرض قصیده، متوجه حضور سلطان سنجر شد و آن ­را برای وی خواند. سلطان هم از شنیدن آن قصیده بسیار خوشش آمد و او را در زمره‌ی نزدیکان درگاه خود جای داد و برای او جایگاهی معین تعیین کرد.

آثار و تالیفات محمد انوری

دیوان انوری قریب به پانزده هزار بیت می باشد

۱٫ بشارت­ الاشارات، در شرح اشارات شیخ­ الرئیس ابن ­­سینا که در منطق و حکمت نوشته است.

۲٫ دیوان انوری قریب به پانزده هزار بیت می باشد. این دیوان در قالب های شعری مختلفی مانند قصیده و قطعه سروده شده است. بیشتر شهرت انوری برپایه قصاید اوست و اشعار فکاهی و هزل وی عمدتاً در قالب قطعه می باشند.

۳٫ عیون­ الحکمه، که کتاب مختصریست در حکمت، مشتمل بر علوم منطق و طبیعی و اللهی.

۴٫ همچنین انوری کتابی در طب یا نجوم بنام «کتاب مفید» بنام شاه قطب الدین مودود برزنگی حاکم موصل تالیف کرده بود.

۵٫ کتاب تهافت، که این کتاب از جمله مصنفات امام­ محمد غزالی است. انوری علاوه بر دیوان شعری دارای آثار دیگری بوده که نسخه­ ی آن­ها از میان رفته است. و اثری از آن­ها باقی نیست.

حوادث زندگی انوری
از بعضی اشارات در شعر او دانسته می شود که او به بیماری نقرس دچار بوده و در قطعه ­ای که در طلب شراب سروده است می گوید:

بزرگوارا دانی کز آفت نقرس
زهر ترشی من بنده می­ پرهیزم

بیماری نقرس بر طبق آنچه مشهور است، بیماری افراد مرفه و اشراف بوده است؛ سلطان سنجر هم دو بار به هنگام بیماری وی به ملاقاتش رفته است و این نکته نیز نشان دهنده ی دو چیز است یکی وضع مالی او که می توانسته است ترتیب چنین ملاقاتی را در منزل خویش فراهم کند و دیگر توجه بیش از حد پادشاهان مقتدری چون سلطان سنجر به او است.

یکی دیگر از حوادث زندگی انوری اتهام به ساختن هجو مردم بلخ است؛ ماجرا از این قرار است که در قطعه‌ای طنزآمیز بسیار زیبا چهار شهر از شهرهای خراسان بزرگ (بلخ و مرو و نیشابور و… را) که گوینده‌ی آن،(کسی که این قطعه را سروده) مورد نقد و نظر قرار داده بود که عده‌ای از مردم این شهرها، انتشار این شعر را به انوری منسوب دانسته‌اند که این ماجرا باعث شد تا غوغایی در میان مردم بلخ برانگیزد و خشم آنها را شعله‌ور کند.

شاعر را که اتفاقا در آن زمان هم در بلخ بود مخفیانه گرفتند و پارچه‌ای بر سر او کشیدند و در شهر گرداندند و قصد کشتن او را داشتند؛ (این نوع شعر مصداق لغوی خویش را که شهر آشوب بود پیدا کرد) اما جمعی از بزرگان بلخ که دوستان و ممدوحان انوری بودند، از قبیل قاضی حمیدالدین بلخی (مؤلف مقامات حمیدی) و چند تن دیگر به حمایت از وی برخاستند.

او نیز یکی از زیباترین قصاید خویش را که از شاهکارهای قصیده سرایی در تاریخ شعر زبان فارسی است در این باره سرود که به مطلع زیر شروع می­ شود:

ای مسلمانان فغان از دور چرخ چنبری
وز نفاق تیر و قصد ماه و کید مشتری

که در آن موقع از چنین قطعه‌ای بهره جست و مردم بلخ را ستود تا از این مهلکه جان سالم به در برد؛ حقیقت امر هم همین بوده است که گوینده‌ی آن شعر انوری نبوده بلکه یکی از شاعران هم عصر او “فتوحی مروزی” بود که با انوری نوعی رقابت و معارضه داشته.

اتفاق دیگری که در زندگی انوری به­ وجود آمد شایعه ای بود که بر سر همه ی زبان‌ ها پیچید که به­ زودی طوفانی در عالم روی خواهد داد که جهان را زیر و رو خواهد کرد؛ یکی از کسانی هم که در پیش بینی این واقعه از همگان بیشتر شهرت یافت و تقریبا قصه به نام او تمام شد، انوری بود، وی به­ علت احاطه‌ای که بر ریاضی و نجوم و علم هیأت داشت، سخنش در میان مردم با اهمیتی بسیار تلقی شد و همه جا این داستان به نام او گره خورد.

اما زمان تعیین ­شده که سال ۵۸۲ هجری قمری بود فرا رسید و نه تنها هیچ اثری از آن طوفان مشاهده نشد بلکه برگی هم از درختان به پایین نیامد و این ماجرا باعث سرشکستگی انوری شد.

زبان شعر انوری

علی بن محمد انوری طبعی قوی و اندیشه‌ایی مقتدر و مهارتی وافر در آوردن معانی دقیق و مشکل در کلام روان و نزدیک به لهجه‌ی مخاطب زمان خود داشت، و بزرگ ترین وجه اهمیت او در همین نکته‌ی اخیر یعنی استفاده از زبان محاوره است.

او به این ترتیب تمام رسوم پیشینیان را در شعر در هم نوردیده و طریقه ای تازه در آن ابداع کرده است که علاوه بر مبتنی­ بودن بر زبان مخاطب، با رعایت سادگی کلام و آمیزش آن به لغات عربی و استفاده از اصطلاحات علمی و فلسفی و تشبیهات و استعارات بسیار همراه است.

انوری بیشتر در قصیده و غزل و قطعه سرآمد شاعران ایران و از ارکان استوار شعر و ادب فارسی شد و به مرتبتی رسید که او را یکی از سه پیامبر شعر فارسی بدانند.

هجویات انوری

بزرگ ترین وجه اهمیت انوری در استفاده از زبان محاوره است

انوری در پاره‌ای از قطعات و همچنین در مثنوی کوتاهی که دارد به بدگویی اشخاص پرداخته است. ناگفته نماند که هجوگویی و مطای به در آن زمان خود وسیله‌ی تفریح خاطر و دور کردن اندوه و ملال از مردمان بوده است، و پادشاهان و امرا، شعرا را به این امر تشویق می کردند و گرفتگی حال خود را به این راه از خاطر دور می کردند.

کمتر شاعر مدیحه ­سراست که گرد هجو نگشته باشد، با این وجود بعضی‌ها متانت و نزاکت را حفظ کرده‌اند و کمتر در اشعار آنها الفاظ قبیح و زشت آمده است و بعضی دیگر هم بی پروا به فحش و دشنام و الفاظ زشت پرداخته‌اند.

انوری هم ماند دیگر شعرای آن روزگار رسمی در پیش گرفته بود و شیوه‌ی او آن بود که ابتدا شخصی را می‌ستود، اگر دریافت صله و پاداشی از او نمی‌دید به قطعه ای دیگر او را تهدید می‌کرد و این کار را تا جایی ادامه می داد تا دست­مزدش را از آنان بگیرد.

هجوهای انوری فقط در بعضی از قطعات و مثنوی‌های اوست و قصاید و غزلیات او از الفاظ زشت و رکیک خالی و مبراست.

تخلص انوری
هم­چنان­ که خود گفته و معاصرانش آورده‌اند تخلص وی انوری است اما بنا بر قول دولتشاه سمرقندی تخلص او نخست خاوری، که منسوب بوده به دشت خاوران، (شهر انوری هم یعنی ابیورد در آن دشت واقع بوده است) بوده است؛ که وی بعدها به فرمان امیر خویش “عماره” آن تخلص را رها کرده و انوری را برگزید است و این لقب را آن‌ طور که گفته شد خود اختیار نکره بلکه دیگران به او داده‌اند.

مذهب انوری
قاضی نورالله شوشتری بنا بر روشی که در کتاب مجالس‌المومنین دارد او را شیعِه‌ی اثنا عشری(دوازده امامی) و پیرو مذهب جعفری دانسته است. گذشته از نظر شوشتری آنچه از بیشتر اشعار وی استنباط می‌شود این است که وی شافعی مذهب و پیرو اهل سنت و جماعت بوده چون در اشعارش مکررا از خلفای چهارگانه یاد کرده و آنها را ستوده و از رافضی و خوارج بد گفته و بیزاری جسته است.

احتمال اینکه وی از پیروان اهل سنت و جماعت بوده بیشتر است؛ اما در حقیقت وی به امیرالمؤمنین و خاندان مصطفی(ع) بیش از دیگران معتقد بوده است و شاید علی را بر دیگران برتر می نهاده است.

شیوه و سبک شاعری انوری

انوری از شعرای بزرگ پارسی است و در فن قصیده ­سرایی از اساتید بزرگ به­ شمار می­ رود. و چنان­که فردوسی و سعدی در حماسه­ سرایی و غزل­ گویی مشهور و مسلم نزد استادان فن هستند؛ انوری هم در قصیده ­گویی پیش اکثر فضلا و شعرا در مرتبه­ ی اول جای دارد و او را پیشوای قصیده­ سرایان می ­دانند.

انوری بیشتر از ابوالفرج رونی تقلید می­ کرده و نظیر قصاید او بسیار سروده، ولی سبک شعری انوری بسیار کامل­تر و پر مغزتر و آمیخته به اطلاعات علمی است.

وفات انوری

قبر انوری در بلخ در کنار مزار سلطان ­احمد خضرویه (یکی از سلاطین آن روز در ایران) است

تاریخ دقیق وفات انوری هنوز مشخص نشده است ولی بنا بر گفته دولتشاه سمرقندی در سال ۵۴۷ هجری قمری در بلخ دانسته شده است؛ همچنین او گفته است مقبره الشعرای تبریز که قبر انوری در بلخ در کنار مزار سلطان ­احمد خضرویه (یکی از سلاطین آن روز در ایران) است.

منبع:https://www.beytoote.com

مرتبط:

دانستنی‌هایی درباره مسمومیت با ویتامین

آشنایی با انواع تقویم ها ی جهان و شروع تقویم

بشقاب پرنده یا به انگلیسی UFO به یک فضاپیما گفته می شود

نوشته علی بن محمد انوری ملقب به پیامبر قصیده سرایان اولین بار در سازمان پیشاهنگی استان فارس. پدیدار شد.

مجموعه‌کتاب‌های «نیما نابغه» نوشته آتوسا صالحی توسط نشر افق منتشر و راهی بازار نشر شد.

مجموعه‌کتاب‌های «نیما نابغه» نوشته آتوسا صالحی به‌تازگی توسط نشر افق منتشر و راهی بازار نشر شده است. این‌کتاب در قالب عناوین مجموعه «کتاب‌های فندق» که نشر افق برای کودکان منتشر می‌کند، به چاپ رسیده‌اند.

آتوسا صالحی نویسنده این‌مجموعه، یکی از مترجمان و نویسندگان شناخته‌شده حوزه ادبیات کودک است که در این‌مجموعه دست به خلق یک‌شخصیت داستانی به‌نام نیما برای کودکان زده است. مخاطبان اصلی این‌مجموعه، کودکان گروه سنی ب و ج هستند و تصویرگری کتاب‌ها هم توسط نسیم بهاری انجام شده است.

نیما نابغه، پسربچه‌ای شیطان و اصطلاحا وروجک است که چندان اهل حرف‌گوش‌دادن نیست و دوست دارد همه‌چیز را خودش تجربه کند. خانم‌معلم کلاس‌شان یعنی خانم بالا هم، خیلی حوصله درس‌دادن ندارد و عاشق ماجراجویی است. به‌همین‌خاطر بچه‌های کلاسش را مرتب به گردش علمی می‌برد.

اولین‌کتاب مجموعه مذکور، «ورزشکارهای آشغال‌جمع‌کن (بشنو و باور نکن!)» است که در آن قرار است نیما و همکلاسی‌هایش به کوه‌گردی و یک‌گردش هیجان‌انگیز محیط‌زیستی بروند. این‌کتاب صدوچهلمین عنوان از مجموعه «رمان کودک» است که افق چاپ می‌کند.

این‌کتاب با ۱۰۴ صفحه مصور، شمارگان هزار و ۵۰۰ نسخه و قیمت ۱۹ هزار تومان منتشر شده است.

کتاب دوم مجموعه «نیما نابغه»، «موزه‌گردهای ایران باستان (یک داستان پرهیجان)» است که در آن بناست بچه‌های کلاس همراه با خانم بالا به موزه‌گردی بروند و در هزارتوی تاریخ باستان گم بشوند…

نیما ابتدای این‌کتاب و پیش از شروع داستان، برای مخاطبانش نوشته است: «این‌داستان مو به تنتان سیخ می‌کند!» و «اگر مواظب نباشید سیخ به تنتان می‌کند!».

این‌کتاب هم با ۱۰۴ صفحه مصور، شمارگان هزار و ۵۰۰ نسخه و قیمت ۱۹ هزار تومان به چاپ رسیده است.

سومین کتابی هم که به‌تازگی در قالب مجموعه «نیما نابغه» چاپ شده، «آشپزهای جشنواره عزا (ببخشید غذا)» است که در آن، بناست یک‌جشنواره غذا و مسابقه‌ای کمی تا قسمتی خوشمزه برپا شود. این‌کتاب هم مانند دو کتاب دیگر، ۱۰ پیشنهاد باحال مخصوص بچه‌های نابغه‌ای مثل نیما را شامل می‌شود که آدم‌بزرگ‌ها جدی‌شان نمی‌گیرند. به‌علاوه هزارتا راز یواشکی را هم در خود جدا داده است.

در این‌کتاب هم نیما همراه با دوست فضولش به اسم شتابی، اتفاقاتی را رقم می‌زند و شیطنت‌هایی می‌کند…

این‌کتاب هم ۱۰۴ صفحه مصور دارد و با شمارگان هزار و ۵۰۰ نسخه و قیمت ۱۹ هزار تومان منتشر شده است.

منبع: خبرنگار مهر

مرتبط:

چاپ ۵ کتاب کودکانه قصه و شعر برای بچه‌ها

بائِک هینا، هنرمند تصویرگر کُره‌ای، برنده جایزه یادبود آسترید لیندگرن

عرفا و حکما چه نگاهی به ادبیات کودکان داشتند

نوشته مجموعه‌ «نیما نابغه» برای کودکان چاپ شد اولین بار در سازمان پیشاهنگی استان فارس. پدیدار شد.

انتشار مجموعه شعری از رودابه حمزه ای برای خردسالان

مجموعه شعر خردسال «ماهی عروس نداره» از رودابه حمزه ای در مهرک (سوره مهر کودک و نوجوان) منتشر شد.

رودابه حمزه ای درباره این کتاب گفت: مجموعه شعر «ماهی عروس نداره»، شامل ۱۰ شعر برای مخاطب خردسال هستند و نمی توان گفت که علاوه بر بار آموزشی آنها، موضوعاتی را در برمی گیرند که برای کودکان جالب است.

وی افزود: از آن جایی که تناقضات شیرین رفتاری کودکانه یک شیرین لفظی خاصی را بوجود می آورد٬ از این رویکرد استفاده کرده به سرایش این مجموعه مبادرت ورزیدم.

این شاعرحوزه کودکان مهمترین مشکل در شعر کودک را ایستایی شاعران در این حوزه دانست و خاطر نشان کرد: کارشناسان باید دست شاعر را در سرایش شعر باز نگه دارند تا شاعر بتواند در سروده هایش خلاقیت به خرج داده٬ در نهایت یک اثر جذاب برای کودکان خلق کند که در غیر این صورت شاعران دچار سکون در سرایش شعر می شوند.

گفتنی است مجموعه سه جلدی «دست بزنم به چاقو»، «دست بزنم به کبریت» و «دست بزنم به قلیون» در کنار دو مجموعه شعری «خیال صورتی» و «آقا مهدی جان سلام» را باید از کتاب های منتشر شده این شاعر در انتشارات سوره مهر ذکر کرد.

در ابیاتی از این مجموعه آمده:

همسایه مون تو خونه
داره یه گربه ی ناز
یه گربه ی پشمالو
با دمُ خیلی دراز
هوا که بارونیه
گربه هه توی خونه
میومیو می کنه
هی می گیره بهونه
براش سی دی می ذارن
یه گوشه ای می شینه
با خوش حالی کارتون تام و جری می بی نه

منبع: خبرگزاری مهر

مرتبط:

نمایش کباب کلاغ به مرحله نهایی جشنواره هنرهای نمایشی راه یافت

«سگی که مرض داشت» برنده یک جایزه بریتانیایی شد

نسخه الکترونیکی کتاب های کانون رایگان عرضه می شود

سهم اندک کودکان از فضای فرهنگی کشور

نوشته انتشار مجموعه شعری از رودابه حمزه ای برای خردسالان اولین بار در سازمان پیشاهنگی استان فارس. پدیدار شد.