آثار آلودگی هوای داخل خانه به نوع آلاینده موجود بستگی دارد اما به طور کلی می‌تواند مشکلاتی مانند سرطان، ذات‌الریه یا پنومونی، آسم، انواع حساسیت‌ها، نارسایی قلبی و حتی تولد نوزاد زیروزن طبیعی را در مادران باردار موجب شود. افراد مبتلا به بیماری‌های خاص مرتبط با مشکلات تنفسی یا قلبی‌ و همچنین کودکان خردسال و افراد مسن، بیشتر در معرض خطر قرار دارند.

وقتی در خانه نشسته‌اید و بدون سابقه بیماری، علائمی حاکی از وجود مشکلات تنفسی مشاهده می‌کنید، شاید وقت آن رسیده باشد که کیفیت هوای محل زندگی‌تان را بررسی کنید. اما نباید از یاد برد که وجود آلاینده‌های هوا و تاثیر بد و بیماری‌زای آن‌ها بر بدن می‌تواند تا سال‌ها مخفی بماند.

نشریه ایندیپندنت در این مطلب علاوه بر شرح مختصری بر مهمترین آلاینده‌های هوا در محیط خانه، چند راهکار برای کاهش آلودگی هوای داخل خانه نیز پیشنهاد کرده که به شرح زیر است:

شناخت آلاینده‌ها و کاهش آنها

یکی از مهم‌ترین روش‌ها برای پاکیزه نگه‌ داشتن هوای داخل خانه، شناخت منابع معمول آلودگی و اجتناب از افزودن به آن است. برخی از این منابع آلاینده هوا در داخل خانه عبارتند از:

– رادون: از جمله آلاینده‌های رایج در بیشتر منازل مسکونی می‌توان به “گاز رادون” موجود در خاک و سنگ و مصالح ساختمانی اشاره کرد.

– دود دست‌دوم و سوم: در حقیقت، دود سیگاری است که افرادی غیر از شخص سیگاری، به‌دلیل اینکه در معرضش قرار دارند، آن را به‌ ناچار استشمام می‌کنند و بیش از فرد سیگاری در معرض خطر ابتلا به بیماری‌هایی همچون سرطان قرار می‌گیرند. نوع دیگر، دود دست‌سوم است که به دود سیگاری گفته می‌شود که روی سطوح لباس یا مبلمان می‌نشیند و در صورت پاک نکردن محیط، برای سلامتی مضر است.

– فرمالدئید: این گاز از ترکیب‌های آلی فرار و یکی از مضرترین انواع گازها است که از برخی وسایل داخل خانه ساطع می‌شود. فرمالدئید (یا فرمالدهید)، معمولا در چسب‌های مورد استفاده در چوب کامپوزیت و مبلمان‌ یافت می‌شود. برای پیشگیری از آثار مخرب گاز فرمالدئید می‌توان به‌ جای مبلمان نو، مبلمان دست‌دوم خرید، چرا که میزان آزادسازی فرمالدئید به‌ مرور زمان کمتر می‌شود.

– محصولات پاک‌کننده: برخی محصولات پاک‌کننده حاوی مواد شیمیایی بسیار مضرند که ممکن است در هوا باقی بمانند، از جمله شیشه‌پاک‌کن‌ها، خوش‌بوکننده‌های هوا، اسپری‌های پاکسازی و غیره. با انتخاب محصولات مطمئن‌تر و ایمن‌تر، می‌توانید از میزان این مواد سمی در فضای منزلتان بکاهید.

کنترل موارد حساسیت‌زا

معمولا در بیشتر فضاهای داخلی، می‌توان رد انواع محرک‌ها و مواد آلرژی‌زا را یافت، مثلا در گردوخاک، کپک و غبار خانگی. دور نگه‌ داشتن این مواد و موجودات حساسیت‌زا نه‌ تنها کیفیت هوای خانه‌تان را بهبود می‌بخشد بلکه خطر ابتلا به مشکلات تنفسی از جمله آبریزش بینی، سوزش چشم‌ها، گلودرد، عطسه، خارش، و بروز دانه‌های قرمز روی پوست را کاهش می‌دهد.

دور نگه‌ داشتن این موارد هم پیشگیری می‌خواهد و هم نگهداری. راهبردهای پیشگیرانه برای خلاصی از دست موارد حساسیت‌زا عبارت‌اند از حمام کردن حیوان خانگی و رسیدگی به بهداشتش، شستن منظم ملافه‌ها با آب داغ و انتخاب بالش‌های ضدحساسیت.

همچنین برای پاکسازی محیط خانه از مواد حساسیت‌زا می‌توانید به طور منظم جاروبرقی بکشید و سطوحی که گردوغبار بر آن‌ها نشسته را پاک کنید، با استفاده از محلول‌های شست‌وشو یا صابون سطوح کپک‌زده را بشویید، و فرش‌ها و مبلمان خانه را جابه‌جا کنید تا کپک نتواند در گوشه و کنار آن‌ها رشد کند.

استفاده از دستگاه تهویه هوا

نصب دستگاه تهویه هوا در خانه یکی از موثرترین راه‌ها برای پاکیزه نگه‌ داشتن هوای منزل است. البته دستگاه‌های تهویه هوا نمی‌توانند همه آلودگی‌های موجود در هوا را از بین ببرند، برای همین شاید بهتر باشد برای کاهش دود، آلاینده‌های فرار، تخم‌های کپک در هوا، دی‌اکسید کربن اضافی و شوره‌های معلق حیوان خانگی، از فیلترهای مخصوص استفاده کنید. دستگاه تصفیه و تهویه هوا با این فیلترها می‌تواند به حذف ذرات ویروس آنفلوانزا هم کمک کند.

بهبود جریان هوا

حفظ جریان مداوم هوا در منزل از ساده‌ترین (و احتمالا کم‌خرج‌ترین) روش‌ها برای بهبود کیفیت هوا است. اگر هوای بیرون پاکیزه باشد، باز کردن درها و پنجره‌ها راه خوبی برای دعوت هوای تازه به داخل خانه است.

هوا از طریق منافذ موجود وارد خانه می‌شود. برای همین بهتر است فیلترهای سیستم‌های گرمایشی و سرمایشی منزل را مرتب تعویض کنید، مطمئن شوید که مجراهای رفت‌وآمد هوا پاکیزه و بدون گردوغبارند و فیلترهای دستگاه‌های تهویه خانه را همیشه بازرسی و چک کنید.

کاهش رطوبت

رطوبت در فضاهای داخلی به بروز موقعیت‌های آلوده نظیر ایجاد کپک منجر می‌شود و محیط خوبی برای نفوذ آلاینده‌های فرار به هوای منزل است. رطوبت در فضای داخلی می‌تواند ناشی از عوامل گوناگون باشد: آب‌وهوای مرطوب، نشتی لوله‌ها یا سقف، وجود حوض یا استخر در خانه، نبود تهویه و وجود بخار زیاد در حمام و آشپزخانه.

قرارگیری مدام در چنین محیط‌های مرطوبی به بیماری‌های تنفسی مانند خس‌خس سینه، سرفه و حمله‌های آسم می‌انجامد. برای کاهش رطوبت محل زندگی‌تان می‌توانید از رطوبت‌گیر استفاده کنید، هنگام دوش گرفتن یا آشپزی پنکه‌ای روشن کنید یا پنجره‌ها را باز کنید، نواحی تجمع آب و رطوبت را در خانه‌تان پیدا کنید و آن‌ها را از بین ببرید.

بررسی دستگاه‌های گرمایشی

وجود برخی دستگاه‌های گرمایشی هم تاثیر بسیاری بر کیفیت هوا دارد. برای مثال، دستگاه‌های گرمایشی گازسوز و همین‌طور شومینه‌های هیزمی که ذرات آلاینده در هوای خانه آزاد می‌کنند، ممکن است خطر ابتلا به بیماری‌هایی مانند سرطان ریه را افزایش دهند.

دستگاه‌های گرمایشی گازسوز می‌توانند مونواکسید بیشتری در هوا آزاد کنند، گازی که سبب خفگی و مرگ می‌شود. به‌ گفته کارشناسان برای پیشگیری از ترکیب گاز با هوای داخل خانه، باید از مجرای جداگانه‌ای برای نصب دستگاه گرمایشی استفاده کرد. دستگاه‌های گرمایشی خورشیدی و برقی گزینه‌های بسیار بهتر، ایمن‌تر و پاکیزه‌تری‌ هستند که هوای داخلی را نیز تمیز نگه می‌دارند.

منبع: ایسنا

به گزارش روابط عمومی آموزش و پرورش خراسان رضوی با توجه به تداوم شرایط آلودگی هوا و براساس مصوبه کارگروه اضطرار آلودگی هوای استان، فردا سه‌شنبه، ۹ آذر ماه ۱۴۰۰، آموزش حضوری مهدهای کودک، پیش دبستانی‌ها و مدارس مقطع ابتدایی نواحی هفت‌گانه مشهد، تبادکان، احمدآباد و رضویه در ۲ نوبت صبح و بعداز ظهر تعطیل است.

همچنین کلیه مدارس استثنایی مشهد نیز فردا تعطیل خواهد بود.

این تصمیم در راستای حفظ سلامت دانش‌آموزان و کاهش ترددهای درون شهری اتخاذ شده است.

منبع: ایسنا

مرتبط:

افت تحصیلی و افسردگی دانش آموزان در پی تعطیلی مدارس

کوروش جعفریان با اشاره به اینکه آلودگی هوا ممکن است هر ارگان بدن از جمله سیستم تنفسی، گوراشی، قلب و عروق را درگیر کند، اظهار کرد: بنابراین باید برای هر عضو استراتژی خاص خودش را داشته باشیم.

وی مهمترین توصیه به افراد در شرایط آلودگی هوا را پرهیز از ورود به محیط آلوده عنوان کرد و افزود: متاسفانه این کار اغلب اوقات مقدور نیست و بیشتر افراد به علت شغل خود ناچار در معرض هوای آلوده قرار می گیرند، اما افراد آسیب پذیر همچون سالمندان، کودکان، افرادی با بیماری تنفسی و کسانی که سیستم ایمنی ضعیف تری دارند باید از حضور در محیط های آلوده دوری کنند.

راه هایی برای جلوگیری از ورود سموم به خون

این استاد دانشگاه با اشاره به اینکه آلودگی هوا می تواند از طریق سیستم تنفسی یا گوارشی جذب شود، گفت: باید سعی کنیم آلودگی ها وارد سیستم گردش خون نشود تا آسیب کمتری به بدن ما برساند.

جعفریان با بیان اینکه در مبحث تغذیه تمام تلاش ما بر این است که سموم و آلودگی ها را از بدن دفع کنیم، افزود: از آنجایی که سموم و فلزات موجود در آلودگی هوا مثل آرسنیک، سرب، جیوه، کادمیوم و … وارد بدن می شوند، توصیه می کنیم افراد موادی مصرف کنند که این سموم به آن ها چسبیده و از بدن دفع شوند.

وی لبنیات ها را از بهترین مواد دفع کننده سموم بدن دانست و تصریح کرد: باید در نظر داشت که از لبنیات کم چرب و لبنیات های پروبیوتیک استفاده شود، چرا که لبنیات پروبوتیک حاوی باکتری های مفیدی هستند که می توانند باکتری های روده را عوض کنند و از ورود فلزات سنگین و آلودگی ها به خون جلوگیری کنند.

مصرف حداقل دو لیوان لبنیات پروبیوتیک در روز

این استاد دانشگاه با بیان نحوه عملکرد این باکتری ها، افزود: آن ها در واقع مخاط روده ما را قوی می کنند، منجر به ترشح بهتر موکوس می شوند و به اصطلاح مانع درز پیدا کردن دیواره روده می شود، در نتیجه سموم راهی برای ورود به سیستم گردش خون پیدا نمی کنند. بنابراین حداقل مصرف دو لیوان لبنیات پروبیوتیک در روز توصیه می شود که در کاهش مسمومیت های ناشی از آلودگی بسیار موثر است.

جعفریان با بیان اینکه مصرف لبنیات، میوه و سبزی ها در ایران نسبت به استاندارد مصرف جهانی بسیار پایین است، گفت: میوه و سبزی ها به علت داشتن فیبر بهترین منبع برای مبارزه با آلودگی ها هستند. میوه و سبزیجات باعث می شود گردش مواد غذایی در بدن به سرعت اتفاق افتد و زمان حضور مواد مضر در بدن را کاهش می دهد؛ بنابرابن وقتی مدت زمان حضور این مواد در بدن کم باشد، امکان جذب آن ها نیز کاهش می یابد.

این دکترای علوم تغذیه انسانی از دانشگاه آبردین انگلیس عامل مهم و تاثیرگذار در میوه و سبزیجات را وجود پکتین ها (نوعی فیبر) دانست و افزود: میوه هایی مثل توت، کلم بروکلی، مرکبات، سیب، هویج و … پکیتن هایی دارند که می توانند در دفع  مواد سمی کمک کننده باشند.

سبزیجات و میوه ها، مخزن ویتامین ها و املاح آنتی اکسیدانی

وی با اشاره به اینکه سبزیجات و میوه ها مخزن ویتامین ها و املاح آنتی اکسیدانی هستند که می توانند رادیکال های آزاد در بدن را مهار و خنثی کنند، توضیح داد: با قرار گرفتن فرد در معرض آلودگی، سموم وارد سیستم بدن می شوند و سیستم ایمنی را درگیر کرده و رادیکال آزاد در بدن تولید می کنند. از آن جایی که بیشتر بیماری های مزمن به علت وجود رادیکال های آزاد به وجود می آیند؛ بنابراین آن ها را باید به هر شکلی خنثی کرد. در مرحله اول بدن ما یکسری آنزیم هایی دارد که این رادیکال ها را خنثی می کند، همچنین مواد غذایی که آنتی اکسیدان دارند، این رادیکال های آزاد را خنثی می کنند.

جعفریان خاطرنشان کرد: ویتامین های موجود در میوه و سبزیجات شامل ویتامین ث، ای، د، آ(E,A,D,C) املاحی مثل روی، سلنیوم و… در خنثی کردن رادیکال های آزاد بسیار موثرند و اگر افراد بتوانند روزانه در سه میان وعده از میوه و سبزی ها استفاده کنند به کاهش ریسک بیماری ها بسیار کمک می کند.

انتخاب و مصرف روغن های مناسب، عامل پیشگیری از التهاب بدن

وی عامل مهم تغذیه ای دیگر در ایام آلودگی هوا را انتخاب و مصرف روغن های درست دانست و یادآور شد: در یک دوره زمانی روغن های جامد و نباتی که اسید چرب ترانس و اسید چرب اشباع شده زیادی داشتند، به وفور استفاده می شدند که خود یکی از دلایل بالا بودن التهاب در بدن ایرانیان بوده و اکنون نیز هست. اگرچه در سال های اخیر مصرف این روغن ها کم شده و روغن های با کیفیت تری تولید می شوند؛ اما همچنان تعادل مصرف روغن ما مشکل دارد. مصرف روغن های اشباعی که منبع امگا سه هستند و روغن هایی که دارای یک پیوند دوگانه هستند مثل زیتون، کنجد، کانولا و … در کشور ما بسیار کم است.

این استاد دانشگاه توصیه کرد: حداقل یک سوم روغن های مصرفی باید زیتون و کانولا و کنجد باشد، یک سوم دیگر روغن های فعلی موجود در بازار و سبد غذایی مثل آفتاب گردان، سرخ کردنی ها و یک سوم روغن های دیگر شامل روغن و چربی موجود در گوشت، لبنیات و … باشد. بدین ترتیب می توانیم به کاهش التهاب ناشی از استرس و آلودگی هوا کمک کنیم.

وی به ماهی ها و غذاهای دریایی به عنوان یکی از منابع امگا ۳، اشاره و خاطرنشان کرد: افراد باید سعی کنند غذاهای دریایی را در سبد غذایی خود داشته باشند، به طوری که حداقل هفته ای دوبار از آن ها استفاده کننند، چرا که علاوه بر تامین امگا ۳ بدن، پروتئین های با کیفیتی دارند که می تواند کمک کننده باشد.

جعفریان اهمیت مصرف مغزها را یادآور شد و گفت: هر چند در حال حاضر امکان خرید و استفاده از مغزها برای خیلی از خانواده ها مقدور نیست، اما توصیه اکید این است که گردو را به عنوان یکی از مواد اصلی در زمان آلودگی هوا مصرف کنند. گردو به دلیل داشتن امگا ۳ در بین مغزها یکی از بهترین هاست، بنابراین افراد سعی کنند حداقل روزی سه گردو مصرف کنند. سبزیجات برگ سبز نیز در تامین امگا ۳ موثر است، اما به اندازه مغزیجات و غذاهای دریایی حائز اهمیت نیستند.

جوانه ها، ارزان و آسان برای کمک به دفع سموم از بدن

به گفته وی، تحقیقات زیادی نشان داده که جوانه ها مخصوصا جوانه بروکلی، کاهو، خرفه، گندم، ماش و… اگر به اندازه کافی مصرف شوند در دفع سموم بسیار کمک کننده هستند.

این دکترای تخصصی علوم تعذیه انسانی از دانشگاه آبردین انگلیس استفاده از سبوس را در دفع سموم بسیار مفید دانست و تصریح کرد: افراد سعی کنند از نان های سبوس دار و نان های صنعتی که تخمیر شده اند، استفاده کنند. متاسفانه خیلی از نان هایی که در نانوایی ها پخت می شوند، فرایند تخمیر در آن ها صورت نمی گیرد و از نظر بهداشتی یا برخی افزودنی های نامناسب دارای ایراداتی هستند، به خصوص نان های سنتی. این موضوع منجر به اختلالاتی در جذب املاحی همچون روی می شود. از آن جایی که روی یک عامل موثر در تقویت سیستم ایمنی است، کمبود آن موجب ضعف سیستم ایمنی شود و بدن در مقابله با آلودگی ضعیف می شود.

جعفریان با بیان اینکه مردم حتما سعی کنند نان های تست سبوس دار صنعتی استفاده کنند، گفت: از نظر بهداشتی تمام استانداردها در این نان ها رعایت می شود و در واقع می توان گفت فرایند تخمیر واقعی در نان صورت می گیرد. فیتات هایی که در آن هستند تجزیه می شوند و مانع جذب املاحی همچون روی نمی شود.

موادغذایی که در زمان آلودگی هوا باید کمتر مصرف شوند

وی با بیان اینکه فست فودها عامل اصلی برای ایجاد التهاب بدن هستند، گفت: از آنجایی که در تولید فست فودها از مواد غذایی کم ارزش و کم کیفیت استفاده می شود، نحوه پخت آن ها استاندارد نیست و از روغن های چندین بار استفاده شده که حاوی زیادی اکسیدان های خطرناک هستند، استفاده می شود، توصیه می کنیم حداقل در زمان آلودگی هوا از مصرف فست فودها اجتناب کنند، چرا که موجب التهاب و افزایش علائم بیماری های ناشی از آلودگی هوا می شوند.

مجوز استفاده از ویتامین های دارویی

این استاد دانشگاه در مورد افرادی که الگویی غذایی نامناسب دارند و نمی توانند هر آنچه گفته شد را مصرف کنند، یادآور شد: استفاده از ویتامین ها و مکمل ها برای این افراد بسیار کمک کننده است و توصیه می شود به جای اینکه هر ویتامین را جداگانه خریده و مصرف کنند، هفته ای دو یا سه قرص مولتی ویتامین که دارای همه انواع ویتامین ها و املاح هستند، استفاده کنند.

وی با اشاره به اینکه در بیشتر ایرانی ها کمبود ویتامین دی وجود دارد، خاطرنشان کرد: به همه مردم توصیه می کنیم مصرف ویتامین دی را جدی بگیرند و ماهیانه یک عدد قرص ۵۰ هزار دوزی مصرف کنند.

جعفریان با بیان اینکه اگر کسی کمبود شدید ویتامین دی داشته باشه و در تست های آزمایشگاهی عدد مربوط به آن  کمتر از ۱۱ باشد، گفت: شخص می تواند بنا به توصیه پزشک هفته ای یک عدد قرص ویتامین دی ۵۰ هزار واحدی استفاده کند، اما از آنجایی که این ویتامین محلول در چربی است و در بافت های چربی بدن ما ذخیره می شود، افرادی که استعداد تولید سنگ در کلیه و بافت های نرم بدن مثل گوش میانی دارند، قطعا باید با ملاحضات پزشکی مصرف کنند و از مصرف بیش از اندازه آن پرهیز کنند. ویتامین دی در صورت بروز مسمومیت علائمی همچون حالت تهوع می دهد.

این دکترای تخصصی علوم تعذیه انسانی از مردم خواست تا به تغذیه اهمیت بیشتری بدهند و یادآور شد: حتی مشکلات اقتصادی نیز وابسته به تغذیه است، با توجه به اینکه خدمات پزشکی بسیار پر هزینه است و اگر صرف نظر از طول عمر و کیفیت زندگی به این موضوع نگاه شود، افراد به سرمایه گذاری در بخش تغذیه نیاز دارند که اصلا سخت هم نیست و تنها توصیه های کلی است که همه افراد می دانند اما باید آن را جدی بگیرند و عملی کنند.

وی ادامه داد: همه ما می دانیم که باید لبنیات، میوه و سبزی بخوریم اما به دلایل مختلف نمی خوریم. مثلا کسی توانایی خرید را ندارد یا بالعکس توانایی خرید دارد و در منزل هست اما تمایلی به مصرف آنها ندارد یا فراموش می کند.

مصرف میوه و سبزیجات را شرطی کنید

جعفریان از مردم خواست مصرف میوه و سبزیجات را همچون یک شرط و حالت شبه اجباری برای خودشان قرار دهند کنند تا مطمئن باشند این مواد از سفره آن ها حذف نخواهد شد.

وی در پایان خاطرنشان کرد: مطالعات نشان می دهد کسانی که از نظر تغذیه ای مشکلی نداشته و تغذیه سالمی داشتند، بدن آن ها در مقابل بیماری هایی از جمله عوارض آلودگی هوا، کرونا و… مقاوم تر بوده است، به طوری که حتی در مقابل بیماری شایع اخیر یعنی کرونا نیز بدن آن ها همچون یک سرماخوردگی واکنش نشان می دهد، درحالی که کسانی که الگوی غذایی نامناسبی داشتند، چاق بوند و … از کرونا آسیب بیشتری دیدند.

منبع:ایسنا

مرتبط:

آلودگی هوا چه بر سر کودکان می‌آورد؟

امیرعلی برومند  در خصوص راهکار موثر برای رفع آلودگی هوا اظهار کرد: اگر ما به وضعیتی که در آن قرار گرفته‌ایم نگاهی بیندازیم، متوجه خواهیم شد که به دلیل شیوع ویروس کووید ۱۹ همگی مجبور شده‌ایم به یک سری از فاصله‌گذاری‌های اجتماعی تن دهیم. البته در همین راستا دنیا از این فرصت برای ترویج مدل‌های حمل‌ونقل پایدار مانند دوچرخه‌سواری استفاده کرد که ما متاسفانه در کشور نتوانستیم از آن استفاده لازم و حداکثری را ببریم.

عضو کمیته آموزشی، پژوهشی مدیریت سبز دانشگاه فردوسی مشهد عنوان کرد: نتوانستیم به سرعت با شروع این بیماری دوچرخه‌سواری را به عنوان یک مدل حمل‌ونقل برای مردم که به صورت خودکار فاصله‌گذاری اجتماعی را محقق می‌کند، تثبیت کنیم.  باید امروز در شرایط همه‌گیری کرونا خیابان‌هایمان را مملو از دوچرخه می‌دیدم، چرا که در بحث حمل‌ونقل درون شهری، دوچرخه‌سواری به صرفه‌تر است، سلامت شهر را تامین می‌کند، پیوند بین مردم و محیط طبیعی را بالا می برد و حتی می‌تواند با حفظ فاصله‌گذاری اجتماعی، روابط اجتماعی را نیز حفظ کند.

آموزش به کودکان یکی از راه‌های ایجاد تحول در جامعه است

برومند ادامه داد: اگر می‌خواهیم تحولی را در جامعه رقم بزنیم راه حل اصلی آن آموزش به کودکان و آینده‌سازان کشور است.علی‌رغم فعالیت‌های خوبی که آموزش و پرورش در این حوزه شروع کرده است، اما این فعالیت‌ها کافی نیست. اگر در مدارس درس‌هایی مانند انسان و محیط زیست به جای پایه یازدهم در مقاطع پایین‌تر و مقطع ابتدایی ارائه شود، نتیجه بهتری را شاهد خواهیم بود. باید به این مباحث جدی‌تر در آموزش پرداخته شود تا فرزندان این مرزوبوم از سنین کم، سبک زندگی پایدار و دوست‌دار محیط زیست را آموزش ببینند.

وی تشریح کرد: در بحث راهکارها باید بر روی نقش ویژه معلم‌ها که الگوهای دانش‌آموزان هستند، موجی را به وجود آورد تا آن‌ها از حمل‌ونقل عمومی و دوچرخه برای تردد استفاده کنند، دانش‌آموزان باید به طور غیرمستقیم آموزش ببینند و الگو بگیرند.

این فعال محیط‌زیست ادامه داد: در آموزش عالی نیز باید برای آموزش محیط‌زیست و ترویج سبک زندگی دوستدار محیط‌زیست، برنامه‌ریزی جدی صورت گیرد؛ برای مثال دانشگاه فردوسی در بحث دانشگاه سبز پیشتاز بوده و در همین راستا می‌توان به  مدارس سبز تاکید کرد و مولفه‌های مدیریت انرژی، مدیریت آب، مدیریت پسماند و … در مدارس اجرا شود، همچنین می‌توان بخشی از آموزش و تفریح را باهم ترکیب کرده و دانش‌آموزان را برای استفاده از دوچرخه و حمل‌ونقل عمومی تشویق کرد.

برومند بیان کرد: مردم اگر بخواهند تحولی در جامعه رخ دهد باید کنشگر باشند. در حال حاضر رسانه‌ها و مردم دارای چنان قدرتی هستند که می‌توانند با یک کنش و جریان اجتماعی مسئولین را به تغییر رویه وادار کنند، کما اینکه در دنیا نیز چنین اتفاقی رخ داده است. پس باید گفت که برنامه‌های ترویجی بسیار مهم هستند.

وی تصریح کرد: البته نباید در بعد ترویجی دچار نوعی هیجان‌زدگی و نمایش شویم؛ زیرا در این ‌صورت، همه چیز با نمایش و برنامه‌های تبلیغی تمام می‌شود. باید برنامه‌های ترویجی آغازگر مسیر تحول باشند نه پایان آن، زیرا طی این مسیر مسئله بسیار مهمی است.

انرژی‌های پاک هنوز در قالب یک گفتمان نخبگانی و فاز پژوهشی قرار دارند

عضو کمیته آموزشی، پژوهشی مدیریت سبز دانشگاه فردوسی مشهد عنوان کرد: اگر بخواهیم در بعد انرژی و بهره‌وری از آن، مسئله‌ای را مطرح کنیم باید به ظرفیت کشور برای بهره‌برداری از انرژی‌های پاک اشاره کرد. با وجود ظرفیت‌های زیاد کشور، همچنان این مسئله در کشور ما در حد یک گفتمان نخبگانی باقی مانده و در فاز پژوهشی قرار دارد و هنوز نتوانسته به عرصه میدانی و عملیاتی تامین انرژی کشور راه یابد و سهم قابل توجهی را به خود اختصاص دهد.

برومند اضافه کرد: ما باید به این مسئله ایمان بیاوریم که دنیا در دوره انقلاب صنعتی چهارم به سمت بهره‌گیری حداکثری از انرژی‌های پاک مانند انرژی خورشیدی، بادی و … رفته است. از آنجایی که بسیاری از مناطق مرکزی ایران دارای پتانسیل ویژه‌ای برای مزارع خورشیدی هستند، می‌توان از این ظرفیت نیز به وفور استفاده کرد و به وسیله آن انرژی بخش زیادی از مناطق کشور را تامین کرد.

استفاده از انرژی‌های پاک هنوز بین مسئولین کشوری مورد توجه قرار نگرفته است

وی خاطرنشان کرد: لازم به ذکر است که استفاده از انرژی‌های پاک هنوز بین مسئولین جدی نیست و در حوزه انرژی، هنوز به نفت اتکاء زیادی وجود دارد، تا زمانی که صنعت، بودجه و تمام ابعاد توسعه معطوف به نفت باشد به انرژی‌های پاک کمتر توجه خواهد شد، اما اگر به این مسئله ایمان بیاوریم که نفت و انرژی‌های فسیلی در کنار آلاینده بودن، تمام شدنی نیز هستند و ما ناگزیر هستیم که به سمت انرژی‌های پاک سوق پیدا کنیم، حتما نحوه تصمیم‌گیری‌ها تغییر خواهد کرد.

عضو کمیته آموزشی، پژوهشی مدیریت سبز دانشگاه فردوسی مشهد ادامه داد: تصحیح یارانه‌های نقدی که بر روی حامل‌های انرژی به مردم داده می‌شود، از دیگر راهکارهایی است که در این حوزه می‌توان به آن اشاره کرد؛ چرا که ارائه یارانه‌ها بر روی حامل‌های انرژی به ضرر کشور تمام می‌شود و عدالت اجتماعی را نیز به دنبال ندارد.  باید اقداماتی صورت گیرد تا افرادی که بیشتر انرژی مصرف می‌کند هزینه آن را پرداخت کنند و یارانه‌ها مورد سوءاستفاده قرار نگیرند تا  توزیع عادلانه اتفاق بیفتد.

برومند گفت: رفتار مردم در حوزه انرژی بسیار مهم است. تشویق مصرف‌کنندگانی که از انرژی درست و به صورت عادلانه استفاده می‌کنند، می‌تواند در کاهش بسیاری از موارد از جمله آلودگی هوا تاثیر گذار باشد. به تجربه ثابت شده است که در بیشتر موارد تشویق  بیشتر از تنبیه و جریمه، پاسخ‌گو بوده و با تشویق مصرف کننده خوب و ترویج الگوی او می‌توان شاهد تغییرات مثبت زیادی در این حوزه بود.

خاموشی‌ها را باید در کشور مدیریت کرد

وی در خصوص استفاده از مازوت و عوارض آن هشدار داد، و از قول کنش‌گران محیط زیست، متخصصان انرژی و مسئولین سازمان حفاظت از محیط زیست اظهار کرد: برخی از سوخت‌ها مانند سوخت مازوت بسیار آلاینده هستند، انتخاب بین استفاده از مازوت و یا تحمل خاموشی، دوگانه دو سر باخت است؛ به عبارتی لزومی ندارد به این مرحله برسیم، ما باید خصیصه مصرف انرژی مردم در این نقطه را پیش‌بینی و از وقوع چنین اتفاقی جلوگیری می‌کردیم و قبل از آن که به نقطه اوج مصرف و خاموشی‌های گسترده برسیم باید اقدامی انجام می‌دادیم که برخی از صنایع و مصرف کنندگان در تمام بخش‌ها با مصرف بیش از حد انرژی ساکنین شهرها را با خاموشی روبه‌رو نمی‌کردند.

عضو کمیته آموزشی، پژوهشی مدیریت سبز دانشگاه فردوسی مشهد اضافه کرد: بر اساس اتفاق نظری که متخصصان محیط زیست دارند، مصرف مازوت به هزینه‌ای که تولید و کاری که با سلامت جامعه می‌کند، نمی‌ارزد.

برومند تاکید کرد: از آن جا که بازیافت با ممانعت از تولید دوباره محصولات و به کمک باز مصرف مواد ضمن صرفه‌جویی در منابع طبیعی و اقتصادی موجب کاهش انتشار آلاینده‌ها در مبدا (در کارخانه‌جات و صنایع) می‌شود و به طور غیرمستقیم بر کیفیت هوای شهرها تاثیر می‌گذارد، به مردم توصیه می‌شود، به بازیافت پسماند اهتمام ویژه داشته باشند، با دوچرخه و حمل و نقل عمومی در سطح شهر تردد کنند، از کسب و کارهای دوستدار محیط ‌زیست حمایت و در حد توان خود درخت‌کاری کنند.

وی ادامه داد: قطعا نظارت عمومی برای حفظ و نگهداری از ریه‌های شهری مانند باغ‌های باقی‌مانده از قدیم مانند باغ ملک‌آباد، باغ گیلاس در اطراف میدان جانباز و … ، پیشگیری از قطع درختان و باغ‌زدایی مانند اتفاقی که برای باغ آستان‌قدس در کنار هتل هما ۲ و … افتاد و مراقبت از فضای سبز موجود و درخت‌های بزرگ و گسترش بام‌های سبز، فضاهای سبز و فرهنگ درخت‌کاری در میان مردم و تشدید نظارت‌ها بر پایش سلامت رستنی‌های محیط‌ زیست شهری مشهد خصوصا درختان کهن‌ سال و میان ‌سال که نقش مهمی در به دام انداختن بسیاری از آلاینده‌ها، ذرات معلق، گردوغبار و فلزات سنگین دارند، در کاهش آلودگی هوا موثر است و به داشتن آسمانی آبی‌تر بر فراز شهرمان کمک شایانی می‌کند.

منبع:ایسنا

 سازمان بهداشت جهانی اعلام کرد: افرادی که بیماری زمینه‌ای دارند مانند قلبی و عروقی، بیماری های ریه، آلرژی، آسم، بیماری متابولیک و بیمارانی که تحت عمل پیوند قرار گرفته‌اند، بیشتر و زودتر مستعد دریافت عوارض آلودگی هوا هستند.

بر اساس این گزارش، سیستم تنفسی اولین بخش از بدن انسان است که در تماس مستقیم با آلودگی هوا قرار می‌گیرد و ریه، مسئول جذب اکسیژن هوا و دفع دی اکسید کربن خون است، از این رو در صورتی که غلظت آلاینده‌های هوا فراتر از ظرفیت تصفیه ریه انسان باشد، وارد جریان خون می‌شوند و عوارضی همچون اختلال در انتقال اکسیژن به بافت‌های بدن، افزایش ضربان قلب، سکته قلبی، کاهش ظرفیت شش‌ها، آسم، برونشیت و سرطان ریه ایجاد می‌شود.

آلودگی هوا باعث تحریک مجاری هوائی و تشدید آسم در میان افراد به خصوص کودکان می شود تماس درازمدت با هوای حاوی میزان بیش از حد مجاز آلاینده‌ها باعث بروز برونشیت مزمن، بیماری مزمن ریه، تنگی نفس، سرفه‌های مکرر و شدید، آب ریزش چشم و سوزش و التهاب می‌شود.

آلودگی هوا چه بر سر کودکان می آورد؟

آلودگی بیش از حد هوا ضریب هوشی کودکان را کاهش می‌دهد. همچنین کم خونی و کمبود ویتامین D از دیگر تبعات آلودگی هواست.

در این آلودگی وجود فلزاتی مانند سرب و آلاینده هایی مثل ازن بیش از مقدار مجاز است. وارونگی هوا فلزات سنگینی مانند سرب را در سطح پایین‌تری می‌آورد و کودکان به دلیل داشتن قد کوتاه، بیشترین قربانیان سرب هستند.

آلودگی هوا می‌تواند نحوه‌ تکامل سیستم ایمنی کودکان را تحت تأثیر قرار بدهد. سیستم ایمنی کودکان در برابر بیماری‌ها بسیار ضعیف است و بنابراین بیماری‌های ناشی از آلودگیهای هوا به‌راحتی می‌تواند سیستم ایمنی آنها را هدف قرار دهد.

نتایج برخی از مطالعات دیگر نشان می‌دهد که هیدروکربن‌های چند حلقه‌ای آروماتیک (PAH) که ناشی از احتراق سوخت‌های فسیلی نظیر گازوئیل و دیزل هستند می‌توانند عامل ایجاد مشکلاتی در جنین شوند. این هیدروکربن‌ها با چسبیدن به ذرات معلق UFPکه آنها نیز ناشی از سوخت ماشینها هستند و می‌توانند از سطوح دستگاه تنفس عبور کنند وارد جریان خون می‌شوند و از این راه وارد مغز و یا جفت زن باردار شده و احتمالا جنین را در معرض مواد شیمیایی مضر قرار دهند، که می‌تواند باعث التهاب و در نتیجه زایمان زودرس شود.

بنابر گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، این آسیب‌ها و عوارض در مادران زیر ۲۰ سال و بالای ۳۵ سال، زنان طبقه‌ کم‌درآمد و یا زنانی با رژیم‌های غذایی ناسالم، بیشتر است.

منبع:ایسنا

مرتبط:

هر روز ۹۰ درصد کودکان در آلودگی هوا نفس می‌کشند

ماسک از ورود آلودگی هوا به سیستم تنفسی جلوگیری نمی‌کند

مهدی خدابخشی  اظهار کرد: آلودگی هوا موجب افزایش ضریب ابتلا و مرگ‌ومیر ناشی از کروناویروس است بنابراین افرادی که جزء گروه‌های حساس هستند، باید از حضور در فضاهای باز شهری خودداری کنند.

مسئول کنترل آلودگی هوای دانشگاه علوم پزشکی ابن‌سینا در رابطه با گروه‌های حساس توضیح داد: بیماران قلبی و تنفسی، سالمندان، کودکان، نوزادان و خانم‌های باردار جزء گروه‌های حساس و پرخطر هستند.

وی خاطرنشان کرد: شاخص آلودگی هوا در شش مرحله‌ هوای خوب، هوای متوسط، هوای ناسالم برای گروه‌های حساس، هوای ناسالم، هوای بسیار ناسالم و هوای خطرناک تقسیم بندی می‌شود که شرایط استان همدان در حال حاضر در مرحله‌ هوای ناسالم برای گروه‌های حساس است.

خدابخشی مطرح کرد: عمده مشکل در استان، شهر همدان است که به علت جمعیت زیاد و حمل‌ونقل ممکن است در برخی روزهای سال آلوده باشد و مسئله بعدی آلودگی ناشی از سوخت مازوت در نیروگاه مفتح است که مخاطراتی برای افراد پرخطر شهرستان‌های فامنین و کبودراهنگ به همراه دارد.

وی با بیان اینکه وارونگی دما باعث آلودگی هوا در استان شده است، توضیح داد: سرمای شدید هوا باعث وارونگی دما می‌شود و در این شرایط آلاینده‌ها به سمت بالا حرکت نمی‌کنند و باعث ماندگاری آلودگی هوا در سطح زمین می‌شوند.

مسئول کنترل آلودگی هوای دانشگاه علوم پزشکی ابن‌سینا در ادامه خاطرنشان کرد: در این هفته شرایط بهتری نسبت به هفته قبل داشتیم و به طور کلی آلودگی هوا در شهر همدان بیشتر در ساعت ۱۱ تا ۱۶ است.

وی با بیان اینکه از نظر آلودگی هوا شرایط بهتری نسبت به سال گذشته داریم، اعلام کرد: تعطیلی مدارس و دورکاری ادارات موجب عدم استفاده از وسایل گرمایشی و کاهش تردد در سطح شهر شده که این عوامل باعث شده نسبت به سال گذشته آلودگی هوای کمتری داشته باشیم.

منبع:ایسنا