خانه تکانی رسم همه ساله خانم های ایرانی برای استقبال از عید نوروز است تا با فرا رسیدن سال جدید خانه ای تمیز و مرتب داشته باشند. در هنگام خانه تکانی ممکن است گرفتار حوادثی چون سقوط از نردبان، لیز خوردن، برق گرفتگی و سوختگی با مواد شیمیایی شویم بنابراین لازم است آمادگی لازم جهت مواجهه با این حوادث را داشته باشیم و در کمترین زمان اقدامات موثری انجام دهیم تا شیرینی تعطیلات سال نو به تلخی مبدل نشود. در این بخش کمک های اولیه هنگام بروز حادثه در خانه تکانی را آورده ایم.

کمک های اولیه به فرد مصدوم

اگر در خانه تکانی با حوادث زیر روبرو شدید، با انجام کارهای خیلی ساده و در عین حال مهم زیر به فرد مصدوم کمک کنید:

در صورت بریدگی و خونریزی در زمان خانه تکانی چه کنیم؟

اگر یکی از افراد خانواده دچار حادثه ای شد که خونریزی شدید داشت:

• خونسرد باشید و با نیروهای امدادی تماس بگیرید.
• روی محل زخم را با یک دستمال تمیز محکم فشار دهید.
• از فرد مجروح بخواهید محل زخم را با دست فشار دهد، سپس شما روی زخم را محکم ببندید.
• سرعت عمل شما در بستن زخم سبب می شود، از بروز عفونت جلوگیری شود.
• بعد از بستن زخم مصدوم را بخوابانید و عضو زخمی را بالاتر از سطح بدن او نگه دارید تا نیروی امدادی برسد.

در صورت خوردن فرآورده شیمیایی هنگام خانه تکانی چه کنیم؟

اگر فردی از اعضای خانواده تان به اشتباه فراورده شیمیایی را خورد:

• سریع مصدوم را بخوابانید و با نیروهای امدادی تماس بگیرید.
• هرگز به مصدوم چیزی ننوشانید.
• هرگز اقدامی انجام ندهید که مصدوم استفراغ کند زیرا با بالا آوردن، آن فرآوردۀ شیمیایی مجدداً از مجاری گوارشی عبور می کند و جراحت هایی که بار قبل ایجاد شده شدیدتر می گردد.

هنگام استنشاق مواد شیمیایی چه کنیم؟

اگر در خانه تکانی یکی از اعضای خانواده تان مواد شوینده قوی را استنشاق نمود و دچار تنگی نفس شد:

• ابتدا راه تنفس او را باز کنید.
• دست و صورت مصدوم را با آب بشویید تا اکسیژن به پوست فرد برسد و از سوختن احتمالی پوست فرد جلوگیری شود.
• برای نجات جان بیمار او را به فضای باز ببرید و از محیطی که ماده شیمیایی در آن متصاعد شده دور کنید.
• قفسه سینه مصدوم را به آرامی ماساژ دهید.
• هرگز چیزی به فرد نخورانید.

نکات قابل توجه:

در خانه تکانی هرگز وایتکس را با جوهر نمک ترکیب نکنید زیرا از ترکیب جوهر نمک و وایتکس، گاز کلر متصاعد می شود و استنشاق بخار متصاعدشده از این ترکیب، فرد را دچار علائمی مانند آسم، تنگی نفس و خس خس سینه می کند که با درمان دارویی به طور موقت برطرف می شود اما هیچ وقت بهبود کامل حاصل نمی شود و فرد باید همیشه دارو مصرف کند.

توصیه می شود همه افراد در خانه تکانی برای استفاده از مواد شوینده مثل وایتکس و جرمگیرها حتما از ماسک استفاده کنند.

در زمان برق گرفتگی چه کنیم؟

اگر یکی از اعضای خانواده تان در زمان خانه تکانی دچار برق گرفتگی شد:

1. خونسردی خود را حفظ کنید.
2. به مصدوم تا زمانی که جریان برق متصل است، دست نزنید. در برق گرفتگی با ولتاژ بالا تا زمانی که جریان برق قطع نشده حتی نمی توان به مصدوم نزدیک شد زیرا ممکن است در فاصله چند متری نیز به فردی که می خواهد کمک کند برق منتقل شود.
3. جریان برق را با قطع کردن فیوز یا کشیدن دو شاخه از پریز قطع کنید.
4. با پوشیدن یک دمپایی لاستیکی و یا استفاده از چند روزنامه برای خشک کردن زمین خیس یا هر چیز غیر رسانا بدن مصدوم را از اتصال به لوازم برقی جدا کنید و او را از محلی که برق در آن وجود دارد دور کنید.
5. سریع ضربان قلب و نبض مصدوم را کنترل کرده و در صورت عدم وجود نبض ماساژ قلبی و تنفس مصنوعی را آغاز کنید.
6. مصدوم را به بیمارستان منتقل کنید و در صورت مشاهده علایم شوک مانند پریدگی رنگ، اختلال نبض، نامنظم شدن تنفس، به هم خوردن دندان ها، سردشدن بدن و بی هوشی هنگام انتقال مصدوم به بیمارستان او را به پشت خوابانده طوری که پاها بالاتر از سر و سر پایین تر از بدن قرار گیرد. دقت کنید در برق گرفتگی شدید نباید هیچ گونه حرکتی به سر و گردن مصدوم داده شود زیرا احتمال آسیب مهره های گردنی و متعاقبا فلج اندام ها در هنگام حرکت بسیار زیاد است.
7. بدن مصدوم را به وسیله کیسه آب گرم، پتو یا لباس، گرم کنید.
8. لباس های تنگ مصدوم را که باعث تنگی نفس او می شود، خارج نمایید.
9. اجازه دهید هوای تازه به مصدوم رسانده شود.

هنگام بروز سوختگی در خانه تکانی چه کنیم؟

اگر یکی از افراد خانواده تان زمان خانه تکانی دچار سوختگی شد:

• آرامشتان را حفظ کنید تا بهترین اقدام را انجام دهید.
• سوختگی ساده و شدید را باید فورا سرد کنید و در اولین اقدام طی ۵ دقیقه با ریختن آب سرد، سوختگی را خنک کنید زیرا با ریختن آب سرد روی سوختگی، باعث می شوید که ناحیۀ سوخته شده سریع خنک شود، درد کاهش یابد و گسترش سطح و عمق سوختگی متوقف شود.
• در موارد سوختگی های شدید و حتی سوختگی های ساده می توانید بیش از ۵ دقیقه آب روی سوختگی بریزید تا مصدوم خنک شود و درد او کاهش یابد اما در زمان آب ریختن مراقب قسمت سوخته شده باشید و بر روی تاول ها فشار نیاورید.
• در زمانی که آب روی سوختگی می ریزید، لباس های مصدوم را از تنش خارج کنید اما لباس های چسبیده را جدا نکنید.
• در صورت سوختگی شدید که سوختگی به مجاری هوا رسیده و مصدوم مشکل تنفسی دارد، او را در شرایط نیمه نشسته قرار دهید و هر چه سریع تر با نیروهای امدادی تماس بگیرید و تا رسیدن آنها مراقب مصدوم باشید.

 

هنگام شکستگی در خانه تکانی چه کنیم؟

اگر در خانه تکانی فردی از اعضای خانواده مان دچار شکستگی استخوان گردید:

1. در صورت وجود زخم باز قبل از آتل بستن زخم را استریل، پانسمان و بانداژ کنید.
2. در صورتی که شکستگی از نوع بسته بود از کمپرس سرد استفاده نمایید و درد و تورم را کاهش دهید.
3. ناحیه را با باندکشی ببندید تا تورم سریع تر التیام یابد.
4. آتل را در طرفین شکستگی قرار داده و از قرار دادن آتل روی ناحیه شکسته اجتناب کنید.
5. آتل را طوری ببندید که مفاصل بالا و پایین محل شکستگی بی حرکت گردد. اگر آتل را در طرفین شکستگی قرار دهید، جلوی چرخیدن اندام را می گیرد.در شکستگی استخوان ساعد باید مچ دست و مفصل آرنج، در شکستگی استخوان بازو باید شانه و آرنج و در شکستگی استخوان ساق پا باید زانو و قوزک پا را بی حرکت کنید.
6. از باندهای نواری، سه گوش یا یک تکه پارچه مقاوم برای بستن آتل به عضو آسیب دیده استفاده کنید و باند را بالا و پایین مفاصل ببندید.
7. آتل را خیلی محکم نبندید طوری که جریان خون به اندام قطع شود.اگر بعد از بستن آتل نبض قطع شد، آتل را آنقدر شل کنید که بتوانید نبض را لمس کنید.
8. برای کاهش فشارخون، خونریزی، درد و تورم ناحیه آسیب دیده پس از بی حرکت کردن اندام در صورت امکان آن را کمی بالا نگه دارید. در صورت نبض نداشتن عضو، از بالا نگه داشتن عضو اجتناب کنید.
9. در شکستگی دست بعد از آتل بندی بازو را با یک دستمال به گردن آویزان کنید و برای کاهش درد، کمی بالاتر از سطح قلب قرار دهید.
10. مصدوم را هنگام شکستگی های لگن و ستون مهره ها روی یک تخته صاف و مقاوم بخوابانید و ثابت نگه دارید.
11. دقت کنید هرگز دررفتگی ها و بد شکلی های حاصل از شکستگی اعضا را صاف نکنید و استخوان یا مفصل آسیب دیده را در همان وضعیتی که هست ، آتل بگیرید زیرا احتمال پارگی عصب و شریان های اصلی عضو وجود دارد.