استاندارد ميخ‌ سنگ‌نوردی

الزامات ايمني و روش آزمون
۱- دامنه‌ي كاربرد
استاندارد ميخ‌،  اين استاندارد اروپايي، الزامات ايمني و روش‌هاي آزمون ميخ‌هاي مورد استفاده در كوه‌نوردي و صعودها را مشخص مي‌سازد.

۲- تعاريف
در اين استاندارد تعاريف زير به كار گرفته شده است:
۱-۲- ميخ سنگ‌نوردي: قطعه‌اي كه در شكاف سنگ به وسيله چكش يا وسيله‌ي معادل آن جازده مي‌شود و يك گيره را ايجاد مي‌نمايد.

نكته: دو قسمتي كه معمولاً در ميخ‌هاي سنگ‌نوردي قابل شناسايي هستند عبارتند از: تيغه و سر
۲-۲- سرميخ:
شامل سوراخ ميخ جهت نصب ابزار و قسمت ضربه خور جهت جا زدن ميخ در سنگ مي‌باشد.

۳-۲- تيغه:
قسمتي از ميخ كه در شكاف سنگ جا زده مي‌شود.

۴-۲- طول ميخ:
طول قسمتي از ميخ در جهتي كه در شكاف قرار مي‌گيرد.

۵-۲- حلقه كشش:
ابزار بكار رفته جهت اعمال نيرو در آزمون.

۶-۲- ميخ ايمني [ Safety piton ] كارگاهي:
ميخ سنگ‌نوردي كه استحكام كششي بالايي داشته و طول آن حداقل ۹۰ ميلي‌متر باشد.

۷-۲- ميخ پيشروي Progression piton:
ميخ سنگ نوردي با استحكام كششي پايين‌تر از ميخ‌هاي ايمني (مطابق جدول ۱).

۳- الزامات ايمني
۱-۳- طراحي
۱-۱-۳- چشمي يا سوراخ بايد حداقل داراي ضخامت ۳ ميلي‌متر باشد (شكل ۱).
۲-۱-۳- لبه‌ها بايد با شعاع بزرگ‌تر از ۲/۰ ميليمتر يا با پخ ۴۵o×۰٫۲mm گرد شده باشد (شكل ۱)

۳-۱-۳- هنگامي كه مطابق بند ۱-۴ آزمون صورت مي‌گيرد، سوراخ بايد حداقل داراي قطر داخلي ۱۵ ميليمتر باشد.
۲-۳- استحكام كششي: هنگامي كه مطابق بند ۲-۴ آزمون صورت مي‌پذيرد استحكام كششي نبايد كمتر از مقادير جدول ۱ باشد.

۴- روش‌هاي آموزش
۱-۴- آزمايش طراحي
سنجش الزامات بند ۱-۳ با اندازه‌گيري
بازرسي چشمي با ميله‌اي به قطر ۱۵ ۰٫۰۱ mm

۲-۴- تعيين نيروي شكست
۱-۲-۴- نمونه‌هاي آزمون
ااستاندارد ميخ‌ گر يك مدل ميخ در طول‌هاي مختلف توليد شده باشد، آزمون فقط روي كوتاه‌ترين طول مطابق بند ۵-۲-۴- صورت مي‌گيرد.

۲-۲-۴- شرايط آزمون
آزمون در درجه حرارت انجام شود.

۳-۲-۴- تجهيزات
۱-۳-۲-۴- گيره براي نگهداري ميخ تحت فشار به طوري كه باعث تغيير شكل نمونه‌هاي آزمون نگردد و لبه‌ي دو فك آن با شعاعي برابر گرد شده باشند (شكل ۲). حداقل يكي از فك‌ها به منظور هم‌خواني با شيب ميخ، متحرك باشد.
۲-۳-۲-۴- وسيله‌اي جهت جلوگيري از خروج و گردش ميخ مانند استفاده از يك يا دو پين ثابت كننده و اطمينان از آن كه سوراخ خارجي ميخ در فاصله‌ي حداقل ۲۰ ميلمتري از سطح بيروني فك قرار گرفته است. (شكل ۲).
۳-۳-۲-۴- حلقه‌ي كششي فولادي با قطر جهت اعمال نيرو روي ميخ. قسمتي از اين وسيله كه در تماس با ميخ مي‌باشد در شكل‌هاي ۲ و ۳ مشخص شده است. حلقه در جهت‌هاي Y,X (مطابق شكل ۳) آزادانه حركت و به تغيير شكل آزاد ميخ كمك مي‌كند.

۴-۲-۴- آماده‌سازي و قراردادن نمونه‌ي آزمون
استاندارد ميخ‌ در صورت لزوم، روي ميخ و فك‌هاي گيره سوراخ‌هايي ايجاد كنيد تا پين‌هاي ثابت كننده را بگيرد. اگر اين شيوه‌ي ثابت كردن عملي نبود، از وسايل ديگر مطابق توصيه‌ي سازنده استفاده كنيد. توجه: سازنده ممكن است وسيله‌اي به منظور جلوگيري از چرخش به هنگام كشش جانبي ارايه دهد، به ويژه براي مواردي كه فقط از يك پين مي‌توان استفاده كرد.
مراقب باشيد كه سيستم نگهدارنده موجب پارگي ميخ نشود.

استاندارد ميخ‌ براي قرار دادن ميخ، به ابزار كشش نيروي (۱۰۰ ۱۰)N در جهت F1 در حالي كه خط امتداد نيروي كشش ۵/۰ ۲۰ ميلي‌متر فاصله‌ي اوليه از سطح فك داشته باشد، وارد كنيد. اگر اين عملي نبود، كمترين فاصله‌ي ممكن را در نظر بگيريد. براي هر امتداد نيرو، فاصله‌ي يكسان در نظر بگيريد.

۵-۲-۴- شيوه ‌آزمون
اعمال نيرويي با سرعت كشش در سه جهت زير:
الف- كشش عادي F1 مشخص شده به وسيله سازنده
ب- كشش معكوس F2
ج- كشش كناري F3
اگر ميخ نامتقارن باشد، كشش كناري در جهت‌هاي مخالف روي نمونه‌هايي كه زير بار نبوده‌اند، تكرار مي‌شود.
اگر نمونه‌ي آزمون در هنگام اعمال نيروي ۳۰ KN نشكند، آزمون خاتمه مي‌يابد و مقدار ۳۰ KN گزارش مي‌شود.

۵- اطلاعاتي كه بايد ارايه شود
الف) نام تجاري سازنده، وارد كننده يا تهيه كننده همراه با نشاني آنها
ب) عدد اين استاندارد اروپايي: EN 569
ج) معني علامت‌هاي روي محصول
د) بيان طول
هـ) شرح علامت S
و) اطلاع رساني در اين مورد كه نيروي شكست و مقاومت ميخ با گذشت زمان و قرارگيري در سنگ كاهش خواهد يافت.
ز) كاربرد محصول
ح) چگونگي انتخاب ديگر اجزا براي كاربرد در سيستم
ت) چگونگي نگهداري و سرويس محصول
ي) طول عمر محصول
ط) اثر عوامل شيميايي و درجه حرارت بر روي محصول

۶- علامت‌ گذاري
استاندارد ميخ‌ سر هر ميخ بايد حداقل با اطلاعات زير علامت‌گذاري گردد:
الف- نام تجاري سازنده، وارد كننده يا فروشنده
ب- طول ميخ و ابعاد به صورت سانتي‌متر (گرد شده) با علامت اختصاري “L” مثلا: L10
ج- ميخهاي ايمني بايد با علامت S در داخل دايره علامت‌گذاري شوند.
نكته: اگر فضاي كافي روي سر ميخ وجود نداشت نام تجاري سازنده مي‌تواند بر روي تيغه علامت‌گذاري گردد.

الزامات UIAA براي سنگ ‌نوردي
براي دريافت گواهي UIAA براي ميخ سنگنوردي، علاوه بر الزامات استاندارد EN569 نكات زير نيز بايد رعايت گردند:
سختي ميخ ساخته شده از فولاد سخت بايد حداقل HRC=28 يا HB30=270 باشد.
سختي ميخ ساخته شده از فولاد نرم نبايد از HRC=22 يا HB30=240 بيشتر باشد.

علامت ‌گذاري ميخ‌ها بايد با رنگهاي پايدار علامت گزاري شوند.
استاندارد ميخ‌ ميخ‌هاي فولادي سخت بايستي رنگ مشكي يا تيره داشته باشند.
ميخ‌هاي فولادي نرم مي‌توانند رنگ‌هاي مختلف به جز رنگ مشكي يا تيره داشته باشند.

مرتبط:

هارنس از ابزارهای مهم کاردر ارتفاع میباشد

یومار وسیله ای است جهت صعود سریع و مطمئن

صخره نوردی/ آشنایی با انواع لوازم صخره نوردی

نوشته استاندارد ميخ‌ سنگ‌نوردی، كوه‌نوردي و صعودها اولین بار در سازمان پیشاهنگی استان فارس. پدیدار شد.

درباره ابزارهای حمایت میانی گشتاوری و غبر گشتاوری

• ابزارهای حمایت  میانی گشتاوری (Active pros)
• ابزارهای حمایت میانی غیر گشتاوری (Passive pros)

فرند، ابزارهای گشتاوری و غیر گشتاوری در سنگ نوردی و کوهنوردی استفاده های زیادی دارند . از حمایتهای گشتاوری می توان به فرند(Friend)،ترایکم(Tri-Cam) و ابزارهای غیر متحرک به هگزان(Hexentrics) و کیل(Chock) اشاره کرد این دو نوع تفاوتها و کاربردهای مختلفی دارند که در زیر به توضیح این حمایتها می پردازیم:

حمایتهای میانی گشتاوری معمولاً طرفداران بیشتری دارند،قطعات متحرک هستند،ترکیب فنری دارند و قابلیت باز شدن در یک شکاف را دارند.

بر عکس حمایتهای میانی غیر گشتاوری که قطعات متحرک ندارند و معمولاَ به یک تسمه(اسلینگ) یا مفتول سیمی متصل هستند.

ویژگیهای ابزارهای گشتاوری:

این ابزارها قابلیت تغییر اندازه نسبت به اندازه اولیه خود هنگامی که در شکاف قرار داده میشوند را دارند تا کاملاً درون یک شکاف سنگی بسط پیدا کنند از نمونه بارز این ابزارها فرند(Friend) و ترایکم(Tri-Cam) را می توان نام برد.

Ray Jar Dine مهندس  هوا فضای آمریکایی اولین بار فرند را با ابتکار خودش ساخت.

نحوه استفاده از ابزار فرند:

1. توسط یک دست  با انگشتان دستگیره آن را تا به عقب بکشید تا بادامکها به عقب کشیده شوند و اندازه سر ابزار کوچک تر از حالت عادی خود شود و سپس در شکاف قرار دهید و در راستای مسیر سقوط آن را کشیده و شوک وارد کنید تا از قرار گرفتن صحیح ابزار در شکاف اطمینان حاصل کنید. توجه داشته باشید اگر بادامک ها را تا انتها بکشید، هنگامی که ابزار را در شکاف قرار دادید، برای بیرون کشیدن آن دچار مشکل می شوید.
2. این حمایتها خود در شکلهای،اندازه ها و طراحی های مختلفی هستند.دو چنگکی،سه چنگکی،چهار چنگکی دو محوره،دو میله ای و تکی.
3. استفاده از این ابزار راحت می باشد و در خیلی از رشته های کوهنوردی و سنگنوردی می توان از آن استفاده نمود.
4. هر چقدر مقدار اصطحکاک با شکاف کمتر باشد قابلیت پایداری کمتری دارند .
5. حجیم تر و گرانتر از حمایتهای غیر متحرک هستند.محدوده عریض تری را پوشش می دهند و در انواع مختلفی از شکافها و سنگها قابل استفاده هستند.خاصیت فنری آنها باعث می شود آن را جمع کنیم و در یک شکاف کوچکتر از خودش قرار دهیم .
6. قابلیت گیر کردن و باز شدن در شکافهای کج را دارند.

نحوه قرار گرفتن فرند در شکاف

فرند در سایز های مختلف

ترایکم:

یکی دیگر از ابزارهای گشتاوری ترایکم (Tricam) است که انحصاری شرکت کمپ میباشد. این ابزار بسیار ساده تر از فرند می باشد که از یک تسمه و بخش اصلی فلزی تشکیل می شود که توسط یک پین به تسمه متصل است و در سایز های مختلفی موجود می باشد.

این ابزار را هم می توان به عنوان یک ابزار گشتاوری و هم غیر گشتاوری استفاده کرد که در ادامه همین مقاله نحوه استفاده از آن را شرح می دهیم.

Tricams Set

نحوه اسفتاده از ترایکم:

استفاده از ترایکم به شکل غیر گشتاوری

استفاده استاندارد به شکال عمودی

استفاده استاندارد به شکل افقی

نکات مهم در مورد ابزارهای میانی:

ایراد یا عیب ابزارهای گشتاوری حجم و وزن زیاد آنها ست.ابزارهایی انتخاب کنید که سبکتر باشند اما نیروی زیادی را تحمل کنند.

نسبت به استحکام ابزارتان که قصد خرید دارید اطمینان حاصل کنید و از تولید کننده معتبر خرید نمایید.

بعضی مدلها بدنه انعطاف پذیری دارند و بعضی ها بدنه محکم،هر کدام کاربرد و ویژگی خاص خود را دارند،اما آنهایی که بدنه سفت دارند،مقاومترند ولی برای شکافهای افقی نامناسب اند.

در نهایت ابزارهای حمایت متحرک گرانتر هستند و مزیتها و کار گذاری بهتری دارند اما احتمال از شکاف خارج شدن آنها بیشتر است.اگر صحیح نگهداری نشوند با یک شوک ممکن است کل بدنه و محور و چنگک از هم بپاشد و به همراهش شما تا میانی بعدی سقوط نمایید.

کیل (Chock)

Hexentrics Set

مرتبط:

اسلینگ های سنگنوردی نایلونی

قرقره ی کوهنوردی برای بالاکشی تجهیزات یا بالابردن افراد

هشت فرود یک وسیله کلاسیک و نیرومند

نوشته حمایت های میانی گشتاوری و غیر گشتاوری اولین بار در سازمان پیشاهنگی استان فارس. پدیدار شد.